Matrimonio All'Italiana / Marriage Italian Style / İtalyan Usulü evlilik (1964)

Director / Yönetmen:

Vittorio De Sica

Screenplay / Senaryo:

Renato Castellani

Tonino Guerra

Leonardo Benvenuti

Piero De Bernardi

Play / Oyun:

Eduardo De Filippo (from "Filumena Marturano")

Cast / Kadro :

Sophia Loren

Marcello Mastroianni

                                                                Aldo Puglisi

                                                                Tecla Scarano

                                                                Marilu Tolo

                                                                Gianni Ridolfi

                                                                Generoso Cortini

                                                                Vito Moricone

                                                                Rita Piccione

Subject / Konu:

Kaypak ve çapkın Don Domenico Soriano, genç kasiyer sevgilisiyle birlikte pastahanededir. Domenico, genç sevgilisiyle evlilik hazırlıkları yapmaktadır. Genç kadın, gelinlik provası yaptığı sırada dükkana gelen Domenico'nun yardımcısı Alfredo, Filumena Marturano'nun ölmek üzere olduğunu haber verir. Durumun ciddiyetini anlayamayan Domenico, Alfredo'nun ısrarla Filumena'nın can çekiştiğini söylemesi üzerine Filumena'nın yanına gider. Filumena için doktor gelmesi beklenirken; artık çok geç olduğunu söyleyen Filumena, rahibin gelmesini ister.

Domenico 21 yıl öncesini hatırlar; 1943 yılının Napoli'sini. 2. Dünya Savaşı günleridir, Napoli havadan bombalanmaktadır. Domenico, genelevde tam bir kadınla ilişkiye gireceği sırada bombardımanın başlar ve herkes sığınağa doğru koşuşturmaya başlar. Domenico, genelevden dışarı çıkarken; içeride korkuya kapılmış ve saklanan bir kız olduğunu fark eder. Kızın yanına gider. O kız, 17 yaşındaki Filumena'dır.

Filumena ve Domenico, 2 yıl sonra tekrar karşılaşır. Domenico, otobüste bulunan Filumena'yı arabasına davet eder. Tenha bir yere giderler ve terkedilmiş gibi görünen bir binaya girip birlikte olurlar.

İlişkileri gelişirken; Domenico bir kaybolup bir dönmeye, Filumena ise genelevde çalışmaya devam eder. Ama bu durum uzun sürmez. Çünkü Filumena bu duruma isyan eder. Domenico, Filumena'yı bir daireye yerleştirir. Filumena, Dominico'nun pastahanesini ve dükkanlarını işletmeye başlar. Domenico ise bir kaybolup bir dönmeye devam eder.

Domenico'nun sürekli kendisini yalnız bırakıp gitmesinden yorulan Filumena, Domenico'ya genç bir adamın kendisiyle evlenmek istediğini söyler. Domenico, annesiyle tanıştırmak ve aynı evde yaşamak yalanıyla Filumena'yı kandırır. Hizmetçi odasına yerleştirdiği Filumena'yı, yaşlı annesinin bakıcısı gibi kullanır.
Rahip, ölüm döşeğindeki Filumena'nın odasına girer. Odadan çıktıktan sonra Domenico'ya ölmek üzere olan Filumena'nın ruhunun huzur bulabilmesi için evlenmeleri gerektiğini söyler. Filumena'nın ölmesinin an meselesi olduğunu düşünen Domenico, evlenmeyi kabul eder. Rahip nikahı kıyar.
Filumena, rahip nikahı kıyıp gittikten sonra sapasağlam yatağından kalkar. 21 yıldır birlikte olduğu ve kendisine çok acı çektirmiş Domenico'yu, sonunda tuzağa düşürüp evlenmeyi başarmıştır.
Filumena geçmişi hatırlar. Domenico'dan gizlice, uzakta ve anneleri olduğunu söyleyemeden farklı yerlerde birbirlerini tanımadan büyüttüğü 3 oğlu gözlerinin önüne gelir.
Evlilik tuzağına düşürülmesine öfkelenen Domenico, Filumena'yı sahtekarlıkla suçlar ve evliliği iptal ettireceğini söyler. Filumena, bu tuzağın para için olmadığını, 3 çocuğu olduğunu, artık onlarla birlikte olmak istediğini anlatır ve Domenico'nun soyadını bu 3 çocuğa vermesini ister. Domenico'nun öfkesi daha da artar. Filumena ise evde çocukları için bir oda hazırlatır.

Filumena, 3 oğlunu anneleri olduğunu açıklamak için eve çağırtır. Çocukların geleceği gün, ısrarla ayrılmak isteyen Domenico'dan ayrılmayı kabul eder. Çocuklara anneleri olduğunu açıkladıktan sonra boşanma belgesini imzalar. Evden ayrılmadan önce Domenico'ya asıl büyük şoku yaşatır; bu 3 çocuktan biri Domenico'nun çocuğudur.
Domenico, ne kadar uğraşsa da hangi çocuğun kendi çocuğu olduğunu öğrenemez. Pes eden Domenico, 3 çocuğu birden kabul eder ve Filumena'yla evlenir.

Comment / Yorum:

Matrimonio All'Italiana, Eduardo De Filippo'nun 1946'da yazmış olduğu "Filumena Marturano" isimli tiyatro oyunundan sinemaya uyarlandı. Oyun, bu uyarlamadan önce 2 kere daha sinemaya uyarlandı. İlk uyarlama 1950'de "Filumena Marturano" ismiyle Arjantin'de yapıldı. 1951'de yine "Filumena Marturano" ismiyle 2. kez sinemaya uyarlanan filmi, bizzat oyunun yazarı olan Eduardo De Filippo yönetti.
Filmin adı seçilirken; Pietro Germi'nin 1961 yapımı "Divorzio All'Italiana (İtalyan Usulü Boşanma)" filmine göndermede bulunulmuş. 2 film arasında çeşitli paralellikler var; Divorzio All'Italiana'da da taşra yaşantısı komediyle işlenmiş, 2 filmde de başrol erkek oyuncusu Marcello Mastroianni ve en önemlisi filmlerin yönetmenleri Pietro Germi ve Vittorio De Sica, "İtalyan Yeni Gerçekçilik" akımından gelme yönetmenler.

Matrimonio All'Italiana, De Sica'nın 1960'larda denediği ve "Pembe Gerçekçilik" diye adlandırılan bir tarzın mahsulü. Bu tarz filmler, gerçekçilikten uzak ve genel ortalamanın altında filmler olarak kabul edilse de; Matrimonio All'Italiana olumulu eleştiriler aldı ve beğenildi.
Filmin yapımcısı, Sophia Loren'in 1962'de boşandığı, 1966'da tekrar evlendiği ve öldüğü tarih 2007'ye kadar Loren'in eşi olmaya devam etmiş olan Carlo Ponti.
Filmin keyifli müzikleri arasında kulakların aşina olduğu İtalyan klasikleri de var.
"En iyi yabancı film" dalında Oscar'a aday gösterilip kazanamayan film, aynı dalda aday gösterildiği Altın Küre'yi kazanmayı başardı. Sophia Loren, göz kamaştıran performansıyla "En iyi kadın oyuncu" dalında Oscar'a ve "Müzikal / komedi dalında en iyi kadın oyuncu" Altın Küre ödülüne aday gösterildi ve fakat 2 ödülüde 1964 yapımı "Mary Poppins"te oynayan Julie Andrews'e kaptırdı. Başarılı performansıyla "Müzikal / komedi dalında en iyi erkek oyuncu" Altın Küre ödülüne aday gösterilen Marcello Mastroianni, ödülü 1964 yapımı "My Fair Lady"de oynayan Rex Harrison'a kaptırdı. Filmin diğer festivallerde kazandığı 7 ödül ve 4 adaylık daha var.

Matrimonio All'Italiana, Vittorio De Sica'nın baş yapıtları arasında gösterilemeyecek bir film ama güçlü oyunculuklarıyla, özellikle de 17 yaşındaki ürkek bir kızdan 40 yaşındaki olgun bir kadına varıncaya kadar büyük değişimler gösteren Filumena Marturano karakterini ustalıkla canlandırmış Sophia Loren'in performansıyla, keyifli müzikleriyle ve zaman zaman güldüren, zaman zaman hüzünlendiren hoş hikayesiyle baştan sona zevkle izlenebilecek bir klasik.

Imdb note : 7.3                             My note : 5.5

Nine / Dokuz (2009)

Director / Yönetmen:

Rob Marshall

Screenplay / Senaryo:

Michael Tolkin

Anthony Minghella

Cast / Kadro :

Daniel Day-Lewis

Marion Cotillard

Penelope Cruz

Judi Dench

Fergie

Kate Hudson

Nicole Kidman

Sophia Loren

Subject / Konu:

İtalyan yönetmen Guido Contini, çektiği son filmlerle başarısız olmuş; çekeceği yeni filmle ilgiliyse aklında hiçbir fikir olmamasına rağmen yapımcıları ve ekibini kandırmaktadır. Hayatındaki kadınların, zihninde yarattığı karışıklıklar yüzünden hiçbir fikir üretememektedir. Artık orta yaşlarına gelen Guido, kendine çeki düzen vermeye karar verir. Bunun için; hayatındaki kadınları daha düzgün idare etmesi gerekmektedir. Ama bu o kadar da kolay değildir.

Aldatıldığını bilen ve fakat kocasının kendisine halen aşık olduğunu da bilen Luisa; Guido ile birlikte olabilmek için kocasını aldatan güzel ve ateşli metres Carla; sürekli Guido'yu takip eden ve haber elde etmenin yanı sıra Guido ile birlikte olmayı da arzu eden Amerikalı gazeteci Stephanie; daha öncede Guido ile birlikte çalışmış ve yeni filmde de başrolde olması beklenilen ve geçmişte yaşadıklarından ötürü de Guido ile çok yakın olan aktris Claudia; iyi bir dost olan asistanı ve kıyafet tasarımcısı Liliane, ta çocukluk yıllarından Guido'nun zihnine kazınmış seksi fahişe Saraghinha ve çeşitli anılarla aklını kurcalayan annesi arasında denge kurmaya uğraşan Guido, önce metresinin halen hayatında olduğunu öğrenip giden karısı Luisa'yı kaybeder. Daha sonra metresi Carla'dan ve peşindeki gazeteci Stephanie'den kurtulur. Claudia, filmde olmayacağını söyler ve gider. Yapımcılar ortada hiçbir şey olmadığını öğrenince film projesinden geri çekilir. Guido artık herşeyini yitirmiş bir adamdır. Guido, hayatındaki kadınlardan izler taşıyacak bir proje yapmaya ve karısını geri kazanmaya çalışır.

Comment / Yorum:

Federico Fellini'nin 1963 yapımı "8½" filminden esinlenerek yazılan "Nine", Broadway'de müzikal olarak büyük başarılar kazandı. İlk kez 1982'de oynayan "Nine" müzikali, 729 kez oynandı ve 5 Tony ödülü kazandı. 2003'te yeniden oynamaya başlayan "Nine", 283 kez oynandı ve 2 Tony ödülü kazandı.Yıllar sonra sinemaya uyarlanmasına karar verilen "Nine", 80 milyon dolarlık tahmini bütçeyle çekildi. Gişede zarar eden film, 4 dalda Oscar'a aday gösterildi ve hiçbirini kazanamadı. Filmin diğer festivallerde kazandığı 5 ödül ve 36 adaylık daha var. 6 tane oscar kazanmış oyuncuyu bir araya getiren film, oldukça zengin bir oyuncu kadrosuna sahip. Çok önemli isimler arasından oyuncu seçimleri yapılmış. Guido rolü için "Nine" müzikali ile Tony ödülü kaznmış Antonio Banderas başta olmak üzere Javier Bardem, George Clooney ve Johnny Depp gibi bazı aktörlerin isimleri geçmiş. Daniel Day-Lewis'in şarkı söylediği bir videoyu, filmin yapımcılarına göndermesinin rolü almasında etkisi olduğu biliniyor. Claudia rolü için anlaşılan Catherine Zeta-Jones'un filmden ayrılmasından sonra, önce Demi Moore, Juliette Binoche, Gwyneth Paltrow ve Amy Adams gibi isimler düşünülmüş. Daha sonra rol Nicole Kidman'a verilmiş. Stephanie rolü içinse önce Christina Aguilera'ya teklifte bulunulmuş. Christina Aguilera rolü reddedince Anne Hathaway ve Sienna Miller'in da isimleri geçmiş. Ama rolü Kate Hudson kapmış. Luisa rolü için düşünülen Katie Holmes'u ise yönetmen Rob Marshall veto etmiş ve rolü Marillon Cotillard'a vermiş.

Filmin adı olan "Nine" yani dokuz, Guido'nun araba plakasından geliyor. Guidonun arabasının plakası 4329. Bu dört rakamın toplamı 18. 18'i oluşturan 1 ve 8 rakamlarının toplamı 9.
Film, müzikali kadar beğenilmedi. Nicole Kidman'ın sönük performansının ve Sophia Loren'in 4 dakika gibi kısa bir süre filmde yer almasının; hayal kırıklığına yol açtığı aşikar. Başta Daniel Day-Lewis, Penelope Cruz ve Marion Cotillard olmak üzere arda kalan diğer oyuncular ise gayet başarılı. Müzikal performansları değerlendirmek gerekirse; özellikle Kate Hudson'un seslendirdiği "Cinema Italiano" şaşırtıcı derecede başarılı. Sadece 12 dakikalık performansıyla Oscar'a aday gösterilen Penelope Cruz'u izlemek ve onlarca süper yıldızın arasından başrollerin neden Daniel-Day Lewis ve Marion Cotillard'a verildiğini öğrenmek için bile filmi izlemek gerek. Filmin ne kadar başarılı olduğu tartışılacak bir konu. Ama "Nine"ın , müzikal sevenler için keyifle seyredilebilecek bir film olduğu tartışılmaz.

Imdb note : 5.9                             My note : 7